مکمل پروبیوتیک مناسب خود را چگونه پیدا کنیم؟ 9 معیار مهم برای خرید

پروبیوتیک‌ها چه هستند؟

در وهله اول، پروبیوتیک‌ها باکتری‌های زنده‌ای هستند که برای روده و سلامت کلی بدن شما مفیدند. در واقع، شما همین حالا هم انواع مختلفی از سویه‌های باکتریایی مفید را در میکروبیوم (مجموعه میکروب‌های) بدن خود دارید؛ باکتری‌هایی که در سلامت سیستم ایمنی، عملکرد شناختی، تنظیم خلق‌وخو، گوارش و بسیاری موارد دیگر نقش دارند.

شما می‌توانید پروبیوتیک‌ها را به‌طور طبیعی در بسیاری از غذاهای تخمیری مانند کامبوچا، کیمچی، ماست و کلم‌شور (سائورکرات) بیابید؛ علاوه بر منابع غذایی، مکمل‌های پروبیوتیکی ویژه‌ای نیز وجود دارند که حاوی سویه‌های خاصی از باکتری‌های مفید هستند.

باید به خاطر داشت که پروبیوتیک‌ها در دسته مکمل‌های غذایی قرار می‌گیرند و تحت نظارت «سازمان غذا و دارو» (FDA) نیستند.همچنین، تولیدکنندگان پروبیوتیک‌ها ملزم به اثبات ادعاهای خود مبنی بر اثربخشی محصول نیستند و سازمان غذا و دارو نیز بر این ادعاها نظارتی ندارد. سازمان غذا و دارو (FDA) در حال حاضر مشغول توسعه روشی برای شناسایی آلاینده‌های بالقوه مضر در پروبیوتیک‌ها است.

پروبیوتیک و نقش آن در سلامت بدن

سازمان بهداشت جهانی، پروبیوتیک‌ها را به عنوان میکروارگانیسم‌های زنده‌ای تعریف کرده است که در صورت مصرف به مقدار کافی، برای میزبان فواید سلامتی به همراه دارند. این تعریف از پروبیوتیک‌ها با هدف خاصی، گسترده در نظر گرفته شده است، زیرا هدف آن پوشش دادنِ کاربرد پروبیوتیک‌ها در نواحی مختلف بدن و برای شرایط گوناگون سلامتی است.

شاید برایتان سوال باشد که وقتی از پروبیوتیک‌ها استفاده می‌کنید، چه اتفاقی در بدنتان رخ می‌دهد و آن‌ها چگونه واقعا باعث بهبود سلامتی می‌شوند. پروبیوتیک‌ها می‌توانند از طریق چندین مکانیسم مشخص، سلامت را ارتقا دهند:

• تعامل با سایر میکروارگانیسم‌های موجود در میکروبیوم (مجموعه میکروب‌های) بدن ما
• تحریک رشد باکتری‌های مفید در میکروبیوم بدن ما
• مهار رشد باکتری‌های مضر در میکروبیوم بدن
• تعامل مستقیم با اندام‌های بدن، از جمله روده
• تولید ترکیباتی که موجب کاهش التهاب یا بهبود عارضه «روده نشت‌کننده» (leaky gut) می‌شوند
• تنظیم و تعدیل سیستم ایمنی بدن 

انواع مکمل‌های پروبیوتیک و تفاوت آن‌ها

تفاوت پروبیوتیک، پری‌بیوتیک و پست‌بیوتیک چیست؟

درک تفاوت بین پری‌بیوتیک‌ها و پروبیوتیک‌ها برای استفاده از آنها در جهت بهبود سلامت روده ضروری است.

پری‌بیوتیک‌ها باکتری‌های مفید را تغذیه می‌کنند و به عنوان غذا برای پروبیوتیک‌ها عمل می‌کنند و به آنها کمک می‌کنند تا در روده رشد کنند.

 پروبیوتیک‌ها باکتری‌های مفید جدیدی را معرفی می‌کنند و به نوبه خود با تجزیه پری‌بیوتیک‌ها، پست‌بیوتیک را تولید می‌کنند و محصولات جانبی مفیدی ایجاد می‌کنند که از سلامت روده و سیستم ایمنی پشتیبانی می‌کنند. 

در واقع این سه جزء یک رابطه همزیستی دارند که برای سلامت روده مفید است.آنها در کنار هم، یک میکروبیوم متعادل و پررونق ایجاد می‌کنند که برای سلامت و تندرستی کلی ضروری است. در واقع، اهمیت گنجاندن هر سه مورد در رژیم غذایی شما را برای عملکرد بهینه روده برجسته می‌کند.

یک رژیم غذایی کامل و غنی از فیبرهای پری‌بیوتیک، از فعالیت پروبیوتیک‌ها پشتیبانی می‌کند و در عین حال به متابولیت‌های پست‌بیوتیک اجازه می‌دهد تا فعال شوند و در نهایت سلامت گوارش و سلامت کلی را افزایش می‌دهد.

پروبیوتیک‌های تک‌سویه در برابر چندسویه

پروبیوتیک‌ها ریزموجودات زنده‌ای هستند که پس از بلع، به حمایت از بدن کمک می‌کنند. هر پروبیوتیک عضوی از یک سرده (یا همان خانواده)، گونه و سویه است.

هم پروبیوتیک‌های تک‌سویه و هم چندسویه دارای مزایایی هستند. در حالی که پروبیوتیک‌های تک‌سویه به دلیل داشتن فواید سلامتیِ مشخص و هدفمند، بیشتر مورد مطالعه قرار گرفته‌اند و ممکن است نیازی به رقابت با سایر سویه‌ها نداشته باشند، محصولات چندسویه می‌توانند طیف گسترده‌تری از اثرات را به همراه داشته باشند. برای انتخاب بهترین گزینه، به کیفیت سویه(ها) و تعداد واحدهای تشکیل‌دهنده کلونی (CFU) موجود در محصول توجه کنید.

مهم‌ترین عاملی که باید در نظر گرفت، کیفیت سویه‌های پروبیوتیک است. برای انتخاب سویه (یا سویه‌های) مناسب، توصیه می‌شود به مطالعات بالینی موجود در مورد آن سویه‌ها توجه داشته باشید.

تحقیقات امروزی نشان می‌دهند که پروبیوتیک‌های چندسویه لزوما مؤثرتر از پروبیوتیک‌های تک‌سویه نیستند. همان‌گونه که گفته شد، هنگام مقایسه پروبیوتیک‌های تک‌سویه و چندسویه، عامل بسیار مهم دیگر، تعداد «واحدهای تشکیل‌دهنده کلونی» یا همان CFU است. این شاخص به تعداد میکروارگانیسم‌های زنده و فعالی اشاره دارد که در هر وعده مصرفی از پروبیوتیک وجود دارند. در واقع، این معیاری برای سنجش میزان پروبیوتیک‌های زنده است.

در میان مکمل‌های پروبیوتیک، یک برند معتبر در ترکیبات خود از سویه‌هایی با پشتوانه علمی قوی استفاده می‌کند و تعداد CFU را برای کلِ دوره ماندگاری محصول (و نه فقط در زمان تولید) تضمین می‌کند تا از حداکثر اثربخشی آن اطمینان حاصل شود. 

هنگام بحث در مورد پروبیوتیک‌ها، اغلب با اصطلاحاتی مانند جنس، گونه و سویه مواجه خواهید شد. هر کدام نقش متمایزی در طبقه‌بندی علمی و شناسایی ارگانیسم‌های پروبیوتیک ایفا می‌کنند. در ادامه مطالب انواع ارگانیسم‌های پروبیوتیک‌ها معرفی می شوند:

• لاکتوباسیلوس. گروهی از باکتری‌های مفید تولیدکننده اسید لاکتیک که به‌طور طبیعی در دستگاه گوارش و واژن زندگی می‌کنند. این باکتری‌ها به حفظ تعادل میکروبی روده و سلامت دستگاه گوارش، تولید اسید لاکتیک و پراکسید هیدروژن و کمک به مهار رشد برخی باکتری‌های نامطلوب و به تنظیم پاسخ‌های سیستم ایمنی کمک می‌کنند. 
• بیفیدوباکتریوم. گروهی از باکتری‌های مفید هستند که به‌طور طبیعی در روده بزرگ زندگی می‌کنند و مانند لاکتوباسیلوس‌ها اسید لاکتیک تولید می‌کنند. بیفیدوباکتریوم ها در حفظ تعادل میکروبی روده و ایجاد سد میکروبی در برابر عوامل و ترکیبات نامطلوب نقش دارند.
• باسیلوس‌ها. گروهی از باکتری‌های پروبیوتیک اسپورساز هستند. اسپور به‌عنوان یک پوشش محافظ طبیعی، به این باکتری‌ها کمک می‌کند در برابر شرایط نامساعد دستگاه گوارش، از جمله اسید معده و صفرا، مقاومت بیشتری داشته باشند. از عملکرد این گروه باکتری‌ها می‌توان به حفظ سطح طبیعی کلسترول و قند خون، حمایت از سلامت قلب و عروق و کمک به کاهش گاز و نفخ پس از غذا اشاره کرد.
• استرپتوکوکوس. بسیاری از سویه‌های سردهٔ «استرپتوکوکوس» در حفرهٔ دهان ساکن هستند. با توجه به اینکه این باکتری‌ها در حفرهٔ دهان زندگی می‌کنند، پژوهش‌های انجام‌شده بر روی نشان می‌دهند که آن‌ها برای سلامت دندان‌ها و گلو مفید هستند
• ساکارومایسس (Saccharomyces). ساکارومایسس نوعی مخمر است که برخی از گونه‌های آن خاصیت پروبیوتیکی دارند. از جمله فواید آن می توان به کاهش برخی موارد اسهال موقت، حمایت از سلامت و عملکرد دستگاه گوارش و کمک به پشتیبانی از عملکرد سیستم ایمنی اشاره کرد.

نحوه انتخاب مکمل پروبیوتیک

انتخاب بهترین پروبیوتیک برای بهینه سازی سلامتی شما، نیاز به بررسی دقیق ویژگی سویه و اهداف سلامتی فردی شما دارد. سویه‌های مختلف پروبیوتیک عملکردهای متفاوتی را در بدن انجام می‌دهند، چه هدف شما حمایت از سلامت روده و سیستم ایمنی باشد و چه سایر نگرانی‌های گوارشی مربوط به مصرف آنتی‌بیوتیک.

علاوه بر این، بررسی اینکه آیا یک پروبیوتیک چند سویه‌ای ممکن است برای شما مناسب‌تر باشد، می‌تواند ایده خوبی باشد. در حالی که گزینه‌های تک سویه‌ای می‌توانند مزایای متمرکزی ارائه دهند، ترکیبی از سویه‌های متعدد، طیف متنوع‌تری از باکتری‌ها را برای ارتقاء سلامت و تندرستی کلی روده فراهم می‌کند.

هنگامی که گزینه‌های مختلف را بررسی می‌کنید تا بهترین پروبیوتیک را برای خود انتخاب کنید، خوب است بدانید دقیقا باید به دنبال چه ویژگی‌هایی باشید. در اینجا به چند عامل مهم اشاره می‌کنیم که به شما در تصمیم‌گیری برای انتخاب پروبیوتیک مناسب کمک می‌کنند.

1. نوع سویه‌ها

با وجود سویه‌های مفید بسیار زیاد باکتری‌ها، چگونه می‌توانید مطمئن شوید که سویه‌های مناسب برای بدن خود را انتخاب می‌کنید؟ مشورت با یک متخصص «پزشکی عملکردی» (Functional Medicine) یکی از روش‌هایی است که به شما کمک می‌کند بر اساس نتایج آزمایش‌هایتان، توصیه‌هایی اختصاصی را دریافت کنید. در غیر این صورت، یک انتخاب مطمئن این است که به دنبال پروبیوتیکی باشید که حاوی سویه‌های «لاکتوباسیلوس» (Lactobacillus) و «بیفیدوباکتریوم» (Bifidobacterium) باشد. این سویه‌ها نه تنها به طور گسترده مورد مطالعه قرار گرفته‌اند، بلکه در روده اکثر افراد، سویه‌های غالب محسوب می‌شوند.

2. روش مصرف

اگرچه پروبیوتیک به فرم کپسول‌، رایج‌ترین شکل مصرف این نوع مکمل‌ها هستند، اما این محصولات به صورت مایع و پودر نیز در دسترس‌اند. هنگام انتخاب شکل مناسب برای مصرف، بسیار مهم است که وضعیت کلی سلامت خود را در نظر بگیرید و بسنجید که هر یک از این اشکال چگونه می‌توانند برای شما مفید باشند. برای مثال، اگر دچار مشکلات گوارشی شدید هستید، مصرف کپسول ممکن است برای دستگاه گوارش و مری شما سنگین‌تر باشد؛ در چنین شرایطی، بهتر است از پروبیوتیک‌های پودری یا مایع استفاده کنید.

3. تعداد CFU

اگر پیش‌ازاین نگاهی به محصولات پروبیوتیک انداخته باشید، احتمالا عبارت «CFU» را روی بسته‌بندی آن‌ها دیده‌اید. این اصطلاح مخفف عبارت «واحد تشکیل‌دهنده کلونی» (Colony-Forming Unit) و نشان‌دهنده تعداد تقریبی سلول‌های باکتریایی موجود در هر وعده مصرفی است که زیست‌فراهم (قابل‌جذب برای بدن) بوده و قادرند در روده شما تکثیر شوند و رشد کنند. به‌طور کلی مصرف حداقل ۱۰ میلیارد CFU در روز توصیه شده است؛ بااین‌حال، اگر در حال تلاش برای بهبود اختلالات شدید روده‌ای هستید، ممکن است به مقدار بیشتری نیاز داشته باشید.

4. نظر متخصصان

مزایای پروبیوتیک‌ها می‌تواند به سرعت تحت الشعاع ادعاهای اثبات نشده قرار گیرد، به همین دلیل است که قبل از مصرف پروبیوتیک، مشورت با یک متخصص تغذیه توصیه می‌شود تا گزینه‌های ایمن و مؤثری برای انتخاب پروبیوتیکمعرفی شود. 

5. بررسی برچسب اطلاعات محصولات

 بعد از مشورت با یک متخصص، برچسب‌ اطلاعات روی بسته بندی پروبیوتیک را به دقت بررسی کنید تا محصولاتی را پیدا کنید که بر اساس ترکیبات‌شان، مناسب اهداف شما باشند. همچنین افزودنی‌هایی غیرضروری در ترکیبات را در نظر بگیرید. شرایط و دستورالعمل‌های نگهداری مکمل پروبیوتیک، از جمله موارد مهمی است که باید بدان توجه داشه باشید.

6. مزایای هدفمند

 وقتی صحبت از اهداف سلامتی به میان می‌آید، همه پروبیوتیک‌ها عملکرد یکسانی ندارند. برخی سویه‌ها برای تقویت دستگاه گوارش مناسب‌ترند، برخی دیگر به تقویت سیستم ایمنی کمک می‌کنند و سویه‌های بسیار دیگری نیز وجود دارند که بر جنبه‌های گوناگونی، از خلق‌ و خو گرفته تا سلامت واژن، تاثیر می‌گذارند. پیش از خرید پروبیوتیک، باید در نظر بگیرید که دقیقا برای چه هدفی میخواهید؛ سپس به دنبال سویه‌هایی باشید که اثربخشی آن‌ها توسط تحقیقات بالینی تایید شده است.

طبق نظر برخی محققان، پروبیوتیک‌ها اغلب به‌عنوان یک ضرورت روزانه برای سلامت «کلی» روده تبلیغ می‌شوند، اما تحقیقات نشان می‌دهد که ۷۷ درصد از افرادی که به این شیوه از پروبیوتیک‌ها استفاده می‌کنند، هیچ‌گونه فایده‌ محسوسی را گزارش نمی‌کنند. این بدان معنا نیست که پروبیوتیک‌ها کارآمد نیستند؛ بلکه درست همان‌طور که برای کمبود آهن، ویتامین D مصرف نمی‌کنید، در اینجا نیز باید دقیق عمل کنید. شما به سویه‌ی مناسب (نوع خاصی از باکتری‌های زنده)، در زمان مناسب (برای رفع یک مشکل مشخص) و به شکل مناسب (مثلا به‌صورت قرص، پودر یا مایع) نیاز دارید.

7. دارای تاییده آزمایش توسط نهادهای مستقل

 صنعت مکمل‌های غذایی تحت نظارت‌های سخت‌گیرانه‌ای قرار ندارد؛ از این رو، انجام آزمایش توسط نهادهای مستقل اهمیت چشمگیری پیدا می‌کند. به دنبال پروبیوتیک‌هایی باشید که توسط سازمان‌های مستقلی همچون «NSF International»، «دارونامه ایالات متحده» (USP) یا «Informed Sport» مورد آزمایش قرار گرفته‌اند. اگرچه وجود این گواهی‌نامه‌ها تضمین‌کننده دستیابی به نتیجه‌ای خاص نیست، اما تایید می‌کنند که محتویات مکمل، دقیقا همان ترکیباتی است که بر روی برچسب محصول درج شده است.

سازمان جهانی گوارش نیز دستورالعمل‌هایی در مورد پروبیوتیک‌ها دارد که مشخص می‌کند کدام سویه‌ها و چه نیازهایی از پشتوانه‌ علمیِ آشکاری برخوردارند؛ برای نمونه، استفاده از سویه‌ی پروبیوتیک LGG برای محافظت از روده هنگام مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها.

8. برندهای پروبیوتیک معتبر 

برخی از شرکت‌ها سال‌هاست که فعالیت می‌کنند و ممکن است نام آن‌ها برایتان آشنا باشد. شرکت‌هایی که مدت‌هاست به تولید پروبیوتیک‌ها می‌پردازند، احتمالا محصولات خود را بارها مورد آزمایش و بررسی قرار داده‌اند. عاقلانه‌تر است محصولی را انتخاب کنید که توسط یک تولیدکننده معتبر ساخته شده باشد. بررسی کنید که آیا نهادهای تاییدکننده مستقل (مانند ConsumerLab یا USP) محصول را آزمایش کرده و ایمن و قابل‌اطمینان بودن آن را تایید کرده‌اند یا خیر. اگر تردید دارید، با پزشک خود مشورت کنید.

9. محدودیت‌های غذایی

پیش از خرید یک محصول پروبیوتیک، فهرست ترکیبات آن را بررسی کنید تا اطمینان یابید که حاوی مواد حساسیت‌زا یا اجزای دیگری که ممکن است با رژیم غذایی یا محدودیت‌های غذایی شما تداخل داشته باشند، نیست. برای مثال، برخی محصولات ممکن است حاوی گلوتن، لاکتوز یا سویا باشند که این موارد می‌تواند برای افرادی که دچار عدم تحمل غذایی یا آلرژی هستند، مشکل‌ساز شود.

راهنمای سریع انتخاب پروبیوتیک

• سویه (یا ترکیبی از سویه‌ها) را دقیقا متناسب با هدفی که به دنبال آن هستید، انتخاب کنید.
• تصور نکنید که تعداد بیشترِ واحدهای تشکیل‌دهنده کلونی (CFU) یا فهرست طولانی‌تری از سویه‌ها، لزوما به معنای کیفیت بهتر محصول است.
• شکلی از محصول را انتخاب کنید که بتوانید به‌طور منظم از آن استفاده کنید و آن را طبق دستورالعملِ روی برچسب نگهداری نمایید.
• به جای تغییر هم‌زمانِ چندین مورد، یک محصول مناسب را انتخاب کرده و برای مدتی کافی آن را امتحان کنید.
• در صورت بروز علائم شدید، مداوم یا علائمی که دلیل آن‌ها مشخص نیست، با پزشک مشورت کنید.

از پروبیوتیک با چه قدرتی باید استفاده کنم؟

قدرت پروبیوتیک‌ها معمولا با واحدی به نام «واحد تشکیل‌دهنده کلونی» (CFU) بیان می‌شود که نشان‌دهنده تعداد تقریبی میکروارگانیسم‌های زنده موجود در محصول است. البته، عدد بزرگ‌تر لزوما به معنای اثربخشی بیشتر محصول نیست. عواملی همچون سویه دقیق، دوزِ به‌کاررفته در مطالعات انسانی، و تعداد میکروارگانیسم‌های زنده تا پایان دوره ماندگاری محصول، شاخص‌های بسیار معتبرتری نسبت به آن عددِ کلی هستند.

بنابراین بهتر است ابتدا میزان CFU را بررسی کنید. به دنبال نام کامل سویه، اندازه هر وعده، دستورالعمل نگهداری، اطلاعات بهترین زمان مصرف و میزان مصرف توصیه شده توسط سازنده باشید.

ویژگی‌های متمایز یک پروبیوتیک مناسب و ایده ال عبارتند از:

• محافظت از سلول‌های باکتریایی. پیشرفت‌های تکنولوژیکی که از باکتری‌های پروبیوتیک محافظت می‌کنند، نقش مهمی در بقای آنها دارند که به نوبه خود بر اثرات درک شده پروبیوتیک تاثیر می‌گذارد. متاسفانه، اکثر فرآورده‌های تجاری قادر به ارائه محافظت مؤثر در برابر سیستم آنزیمی بدن ما نیستند، که می‌تواند اثربخشی پروبیوتیک را کاهش دهد.
• تعداد سلول‌های باکتریایی موجود در یک کپسول. عاملی است که بر سرعتِ دستیابی به تغییرات سودمند در ترکیب و کیفیت میکروفلور باکتریایی ما تاثیر می‌گذارد. هرچه تعداد باکتری‌های به‌کاررفته در یک محصول پروبیوتیک کمتر باشد، آن محصول از اثربخشی کمتری برخوردار خواهد بود؛ و برعکس.
• وجود باکتری‌هایی با منشا انسانی. یعنی سویه‌های باکتریایی که قرار است تاثیری مثبت بر سلامت بدن انسان داشته باشند، باید خود نیز دارای منشا انسانی باشند. باکتری‌های روده‌ای که از یک اهداکننده سالم به دست آمده‌اند، می‌توانند تکثیر شده و به فرآورده‌هایی با کیفیت بالا تبدیل شوند؛ امری که منجر به ایجاد تأثیری بسیار قوی‌تر و سریع‌تر بر سلامت می‌شود.
• کیفیت باکتری‌های مورد استفاده. برخی از پروبیوتیک‌های موجود در بازار فاقد شرح دقیق گونه‌ها و سویه‌ها هستند که متاسفانه اعتبار چنین فرآورده‌هایی را تضعیف می‌کند. یک پروبیوتیک با کیفیت بالا باید شرح دقیقی از گونه‌های خاص باکتریایی را روی برچسب داشته باشد.

انتخاب پروبیوتیک مناسب براساس مشکلات گوارشی

چند مورد از کاربردهای رایج پروبیوتیک‌ها برای نشان دادن اینکه سویه‌ها چگونه می‌توانند با یکدیگر متفاوت باشند:

بهترین پروبیوتیک برای سلامت روده چیست؟

برای تقویت کلی سلامت روده، به دنبال محصولی باشید که سویه‌های موجود در آن به‌وضوح مشخص شده باشند و در دوز (مقدار) مؤثری ارائه شوند. سویه‌هایی از خانواده‌های «لاکتوباسیلوس» (Lactobacillus) و «بیفیدوباکتریوم» (Bifidobacterium) به‌طور رایج مورد استفاده قرار می‌گیرند؛ با این حال، هیچ ترکیب واحدی وجود ندارد که ثابت شده باشد برای همه افراد بهترین گزینه است.

بهترین پروبیوتیک برای سندرم روده تحریک‌پذیر چیست؟

برخی از پروبیوتیک‌ها ممکن است به برخی از علائم سندرم روده تحریک‌پذیر کمک کنند، اما مطالعات، یک محصول یا سویه جهانی مؤثر را شناسایی نکرده‌اند. انستیتوی ملی تعالی سلامت و مراقبت (NICE) به افرادی که تصمیم به امتحان کردن یک پروبیوتیک برای سندرم روده تحریک‌پذیر دارند، توصیه می‌کند که حداقل چهار هفته یک محصول را با دوز توصیه‌شده توسط سازنده مصرف کنند و در عین حال، تغییر علائم خود را زیر نظر داشته باشند. اگر علائم مداوم، در حال تغییر یا تشخیص داده نشده‌اند، با پزشک عمومی خود صحبت کنید.

کدام پروبیوتیک برای نفخ و گاز معده بهتر است؟

نفخ و گاز معده علل احتمالی زیادی دارند. تحقیقات مختلفی چندین سویه و محصولات چند سویه‌ای را بررسی کرده‌اند، اما یافته‌ها را نمی‌توان به هر پروبیوتیکی تعمیم داد. یک محصول با برچسب واضح انتخاب کنید، آن را به طور مداوم برای مدت توصیه شده مصرف کنید و بررسی کنید که آیا علائم بهبود می‌یابند یا خیر. در صورت نفخ مداوم، کاهش وزن بی‌دلیل، خون در مدفوع، درد شدید یا تغییر قابل توجه در عادات روده، به پزشک مراجعه کنید.

بهترین پروبیوتیک برای یبوست چیست؟

سویه‌های خاص پروبیوتیک، از جمله برخی از سویه‌های Bifidobacterium animalis subsp. lactis، از نظر تعداد دفعات اجابت مزاج و حالت مدفوع مورد مطالعه قرار گرفته‌اند. با این حال، شواهد متفاوت و وابسته به سویه هستند، بنابراین پروبیوتیک‌ها نباید جایگزین اقدامات تعیین‌شده مانند مصرف مناسب فیبر، حرکت و توصیه‌های پزشکی در صورت نیاز شوند. اگر یبوست ادامه یابد، شدید باشد یا با خونریزی، استفراغ یا کاهش وزن بی‌دلیل همراه باشد، با پزشک عمومی خود تماس بگیرید.

کدام پروبیوتیک برای اسهال بهتر است؟

اسهال علل زیادی دارد و مصرف پروبیوتیک، بعنوان بهترین جایگزین هیدراتاسیون یا ارزیابی پزشکی محسوب نمی‌شود. فرآورده‌های خاصی از انواع سویه‌های Saccharomyces boulardii و Lactaseibacillus rhamnosus GG، به ویژه برای اسهال مرتبط با آنتی‌بیوتیک مورد مطالعه قرار گرفته‌اند، اما این شواهد در مورد هر پروبیوتیک یا هر نوع اسهال صدق نمی‌کند. اگر اسهال شدید، مداوم، حاوی خون، پس از سفر خارجی با بیماری قابل توجه یا همراه با علائم کم‌آبی بدن باشد، به پزشک مراجعه کنید.

بهترین پروبیوتیک در طول یا بعد از مصرف آنتی‌بیوتیک چیست؟

شواهدی وجود دارد که سویه‌ها و فرآورده‌های منتخب، به ویژه Saccharomyces boulardii CNCM I-745 و Lacticaseibacillus rhamnosus GG، خطر اسهال مرتبط با آنتی‌بیوتیک را در گروه‌های خاصی کاهش می‌دهند. این بدان معنا نیست که پروبیوتیک‌ها پس از مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها، میکروبیوم هر فرد را به طور قابل اعتمادی بازیابی می‌کنند. دستورالعمل‌های آنتی‌بیوتیک را دنبال کنید و از داروساز در مورد زمان‌بندی استفاده از مکمل سوال کنید. 

بهترین پروبیوتیک برای سلامت واژن چیست؟

میکروبیوم سالم واژن معمولا تحت سلطه گونه‌های لاکتوباسیلوس است. مطالعات، فرآورده‌های پروبیوتیک خوراکی و واژینال منتخب را بررسی کرده‌اند، از جمله به عنوان یک افزودنی به درمان مرسوم واژینوز باکتریایی، اما شواهد بر اساس سویه و محصول متفاوت است. بطور کلی، پروبیوتیک‌ها عفونت فعال را تشخیص یا درمان نمی‌کنند.

انتخاب پروبیوتیک بر اساس سن و شرایط جسمانی

پروبیوتیک برای بزرگسالان

• پروبیوتیک‌هایی که به کاهش وزن در بزرگسالان کمک می‌کنند، می‌توانند به شما کمک کنند تا بدون در نظر گرفتن انجام فعالیت‌های ورزشی، وزن اضافی خود را کم کنید. مطالعات نشان داده‌اند که گونه‌های خاصی از پروبیوتیک‌ها می‌توانند به افراد کمک کنند تا هم وزن کم کنند و هم وزن خود را حفظ کنند. این کار از طریق کاهش میزان چربی و کالری جذب شده توسط روده انجام می‌شود. برخی از پروبیوتیک‌ها برای کاهش وزن در بزرگسالان عبارتند از: لاکتوباسیلوس گاسری، لاکتوباسیلوس رامنوسوس و ترکیبی از لاکتوباسیلوس رامنوسوس و بیفیدوباکتریوم لاکتیس.
• پروبیوتیک‌ها برای سلامت مغز بزرگسالان به ایجاد ارتباط مشخص بین سلامت روده و سلامت مغز کمک می‌کنند. با افزایش سن، مراقبت از مغز و حفظ سلامت آن تا حد امکان اهمیت پیدا می‌کند. مطالعات نشان داده‌اند که فرآیند هضم و تخمیر فیبر بر سیستم عصبی و مغز شما تأثیر می‌گذارد. برای افرادی که حافظه ضعیف، اضطراب، افسردگی، اوتیسم و ​​اختلال وسواس فکری عملی دارند، نشان داده شده است که پروبیوتیک‌ها با مصرف مداوم علائم را بهبود می‌بخشند. بزرگسالان باید به دنبال پروبیوتیک‌هایی باشند که حاوی بیفیدوباکتریوم لانگوم، بیفیدوباکتریوم بروه، بیفیدوباکتریوم اینفنتیس، لاکتوباسیلوس هلوتیکوس و لاکتوباسیلوس رامنوسوس باشند.
• پروبیوتیک‌ها برای ایمنی بزرگسالان حائز اهمیت است و به بهبود بیماران و حفظ سلامت آنها کمک می‌کند. پروبیوتیک‌ها به تغییر تعادل باکتری‌ها کمک می‌کنند، که می‌تواند افراد را از عفونت‌های عمومی و آلرژی‌ها محافظت کند و حتی ممکن است از سرطان نیز جلوگیری کند. برخی از پروبیوتیک‌های مفید برای تقویت ایمنی عبارتند از: لاکتوباسیلوس جی‌جی، لاکتوباسیلوس کریسپاتوس، لاکتوباسیلوس گاسری، بیفیدوباکتریوم بیفیدوم و بیفیدوباکتریوم لانگوم.
• پروبیوتیک‌های مناسب برای سلامت قلب می‌توانند با کاهش میزان کلسترول LDL (کلسترول بد) و افزایش میزان کلسترول HDL (کلسترول خوب) به بزرگسالان در کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و مشکلات مرتبط کمک کنند. گونه‌های زیر را در مکمل‌های پروبیوتیک خود در نظر بگیرید: لاکتوباسیلوس اسیدوفیلوس، بیفیدوباکتریوم لانگوم و لاکتوباسیلوس روتری.
• مکمل‌های پروبیوتیک برای بزرگسالان مبتلا به یبوست می‌توانند میزان فشار آوردن هنگام اجابت مزاج را کاهش دهند یا نیاز به مصرف داروهای ملین را از بین ببرند. مصرف منظم این مکمل‌ها می‌تواند به کاهش گرفتگی‌های شکمی، بواسیر (هموروئید) و سایر عوارض ناشی از یبوست کمک کند. پروبیوتیک‌های مناسب برای یبوست شامل *B. longum*، *S. cerevisiae* و ترکیبی از *L. acidophilus*، *L. reuteri*، *L. plantarum*، *L. rhamnosus* و *B. animalis* هستند.
• پروبیوتیک‌های سندرم روده تحریک‌پذیر برای بزرگسالان، به افرادی که با یکی از شایع‌ترین اختلالات بزرگسالان مواجه هستند، کمک می‌کند. این مکمل‌ها می‌توانند به کاهش علائمی که اکثر بزرگسالان تجربه می‌کنند، از جمله مدفوع شل، یبوست، نفخ، گاز، درد یا حالت تهوع، کمک کنند. برای سندرم روده تحریک‌پذیر، بهترین گونه‌های پروبیوتیکی که باید جستجو شوند شامل لاکتوباسیلوس رامنوسوس GG، لاکتوباسیلوس اسیدوفیلوس و لاکتوباسیلوس بولگاریکوس هستند.

انتخاب پروبیوتیک برای سالمندان

تنوع گسترده محصولات موجود می‌تواند تشخیص اینکه کدام‌یک از آن‌ها بر اساس شواهد علمی دارای فواید سلامتی هستند را دشوار سازد.

برخی از بهترین گونه‌های پروبیوتیک برای سلامتی سالمندان عبارتند از:

• لاکتوباسیلوس اسیدوفیلوس. متعادل سازی باکتری‌های بالقوه مضر تکثیر یافته در روده به دلیل بیماری یا آنتی‌بیوتیک‌ها.
• لاکتوباسیلوس فرمنتوم (Lactobacillus fermentum). تقویت سیستم ایمنی بدن شما و پیشگیری از بروز عفونت‌های دستگاه گوارش و دستگاه تنفسی فوقانی.
• لاکتوباسیلوس کازئی/پاراکازئی (Lactobacillus casei/paracasei). کمک به بهبود بیماری التهابی روده؛ اختلالی شایع که موجب گرفتگی عضلات، درد شکم، نفخ، گاز، و اسهال یا یبوست می‌شود.
• لاکتوباسیلوس پلانتاروم (Lactobacillus plantarum). تحریک دستگاه گوارش، مقابله با باکتری‌های بیماری‌زا و پشتیبانی از تولید ویتامین‌ها در بدن.
• لاکتوباسیلوس روتری (Lactobacillus reuteri): کمک به سلامت قلب با ایجاد تعادل در سطح کلسترول، کاهش باکتری‌های مولد زخم و عفونت و پشتیبانی از سلامت دستگاه ادراری و واژن در زنان.
• لاکتوباسیلوس دلبروکی زیرگونه بولگاریکوس (Lactobacillus delbrueckii subsp. Bulgaricus): باکتری مورداستفاده در تولید ماست، کمک به بهبود گوارش، پیشگیری از بروز اسهال و تسکین علائم سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS).
• لاکتوباسیلوس رامنوسوس (Lactobacillus rhamnosus): باکتری موجود در روده. کمک به کاهش علائم سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS)، درمان اسهال، تقویت سلامت روده و پیشگیری از پوسیدگی دندان‌ها.
• بیفیدوباکتریوم لونگوم زیرگونه لونگوم (Bifidobacterium longum ssp. Longum). کمک به پیشگیری از التهاب و تا حدی سرطان روده بزرگ، نقش محافظتی برای عفونت‌های روده‌ای، بیماری‌های التهابی روده و حتی افسردگی.
• بیفیدوباکتریوم لونگوم زیرگونه اینفانتیس (Bifidobacterium longum ssp. Infantis). کمک به درمان مشکلات روده‌ای، اگزما، عفونت‌های قارچی واژن، عدم تحمل لاکتوز و عفونت‌های دستگاه ادراری.
• بیفیدوباکتریوم بیفیدوم (Bifidobacterium bifidum). تنظیم عملکرد دستگاه گوارش، بهبود سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS) و تقویت سیستم ایمنی بدن.
• بیفیدوباکتریوم انیمالیس گونه‌ی لاکتیس. جلوگیری از عفونت و کمک به تولید ویتامین‌ها و سایر مواد شیمیایی مهم در بدن.

بهترین پروبیوتیک برای کودکان چیست؟

برای خرید مکمل پروبیوتیک برای کودک خود، تنها محصولی را انتخاب کنید که به‌طور مشخص برای سن کودک فرموله و برچسب‌گذاری شده باشد. محصولات ویژه کودکان ممکن است به شکل پودر، مایع یا فرآورده‌های جویدنی باشند؛ با این حال، انتخاب سویه (نوع باکتری) مناسب، دوز صحیح و رعایت دستورالعمل‌های مصرف همچنان حائز اهمیت است.

پیش از مصرف پروبیوتیک برای کودک خردسال، با یک داروساز، کارشناس بهداشت یا پزشک عمومی مشورت کنید؛ به‌ویژه اگر کودک زودرس به دنیا آمده، دارای بیماری زمینه‌ای است یا سیستم ایمنی ضعیفی دارد.

در اینجا به برخی از سویه‌های رایج پروبیوتیک اشاره می‌کنیم که طبق تحقیقات، برای کودکان مفید هستند:

• *Lacticaseibacillus reuteri* DSM 17938 .کمک به کاهش خطر اسهال ناشی از مصرف آنتی‌بیوتیک، پیشگیری از اگزما، مدیریت قولنج [کولیک] نوزادان و موارد دیگر.
• *L. reuteri* ATCC PTA 5289 و *L. reuteri* DSM 17938. (مورد استفاده برای سلامت دهان و دندان).
• *Streptococcus salivarius* K12. (مورد استفاده برای سلامت دهان و دندان).
• *Bifidobacterium longum* CECT7894/KABP042 و *Pediococcus pentosaceus* CECT 8330/KABP041 (مورد استفاده برای درمان قولنج یا کولیک).
• *Lacticaseibacillus rhamnosus* GG. کاهش خطر اسهال ناشی از آنتی‌بیوتیک، کمک به مدیریت اگزما در کودکان، تسکین علائم سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS) و حمایت از سلامت کبد در شرایط مرتبط با چاقی.
• *Saccharomyces boulardii* Iyo CNCM I-745. مورد استفاده برای پیشگیری از اسهال ناشی از آنتی‌بیوتیک، درمان اسهال عفونی و موارد دیگر.
• *L. rhamnosus* GG و *B. lactis* BB-12. مورد استفاده برای پیشگیری از اگزما در کودکان و جلوگیری از عفونت‌های شایع در جامعه، مانند عفونت‌های گوش و دستگاه تنفسی.
• *L. acidophilus* NCFM و *B. animalis* subsp. *Lactis* Bi-07. مورد استفاده برای پیشگیری از عفونت‌های شایع در جامعه، مانند سرماخوردگی و آنفولانزا.

باز هم تأکید می‌شود که انتخاب سویه پروبیوتیک مناسب برای مشکل سلامتیِ خاص، بسیار مهم است. انتخاب تصادفی یک پروبیوتیک از قفسه فروشگاه با هدف کلیِ «بهبود سلامت روده»، احتمالا  فایده‌ای نخواهد داشت. 

هنگام خرید مکمل پروبیوتیک چه اشتباهاتی را نباید مرتکب شویم؟

• بررسی نکردن سویه‌های مکمل پرویوتیک
•  انتخاب ارزان‌ترین مکمل‌های پروبیوتیک
•  نگهداری نامناسب از مکمل‌های پروبیوتیک
•  انتخاب نکردن مکمل‌های پروبیوتیکِ با سویه مناسب با توجه به هدف استفاده
•  مصرف نکردن دوزِ صحیح
•  مصرف مکمل های پروبیوتیک چند سویه 

آیا مصرف پروبیوتیک‌ها عوارض جانبی دارد؟

این پرسشی است که زیاد می‌شنویم و پاسخ آن بسیار ساده است. عبارت «عوارض جانبی» یک اصطلاح پزشکی است که در برچسب‌گذاری برخی محصولات دارویی به کار می‌رود. پروبیوتیک‌ها دارو محسوب نمی‌شوند؛ بلکه مکمل‌های غذایی هستند که به بهبود گوارش و سلامت سیستم ایمنی کمک می‌کنند.

با این حال، درست مانند زمانی که ماده غذایی جدیدی را امتحان می‌کنید یا تغییراتی در رژیم غذایی خود می‌دهید، مصرف روزانه پروبیوتیک نیز ممکن است در ابتدا گاها باعث ایجاد گاز یا نفخ شود. توصیه می‌کنیم مقدار مصرف روزانه را به‌تدریج افزایش دهید تا بدنتان با آن سازگار شود و از نتایج حاصله رضایت داشته باشید.

اگر نگران تداخل احتمالی مکمل پروبیوتیک با سایر داروها یا مکمل‌هایی هستید که در حال حاضر مصرف می‌کنید، پیشنهاد می‌کنیم در مورد عوارض احتمالی با پزشک خود مشورت نمایید

بهترین برندها و مکمل‌های پروبیوتیک موجود در بازار

پروبیوتیک تک سویه

اگرچه ممکن است پروبیوتیک‌های مختلف در یک سرده یا حتی یک گونه واحد طبقه‌بندی شوند، اما اعضای مختلف آن — که ما آن‌ها را «سویه» می‌نامیم — ممکن است رفتارهای متفاوتی از خود نشان دهند و در نتیجه، فواید سلامتی متفاوتی داشته باشند. از میان سویه‌های مکمل‌های پروبیوتیک، پروبیوتیک‌های تک‌سویه، تنها شامل یک سویهٔ پروبیوتیکیِ مشخص و هدفمند هستند.

کپسول دیلیست زیست تخمیر

کپسول دیلیست زیست تخمیر محصولی به‌صورت کپسول خوراکی و حاوی مخمر مفید ساکارومایسس بولاردی که دارای خواص سلامت بخش و درمانی اثبات شده فراوانی است و با فعالیت‌های ضد میکروبی، اثرات آنتی‌اکسیدانی و تعدیل فلور میکروبی باعث تقویت سیستم ایمنی بدن و تسریع بهبودی بیماران می‌شود.

کپسول دیلیست زیست تخمیر

پروبیوتیک چند سویه

پروبیوتیک‌های چند سویه‌ای، بیش از یک سویه از باکتری‌های پروبیوتیک را ارائه می‌دهند. آن‌ها نه تنها در سطح سویه متفاوت هستند، بلکه ممکن است انواع باکتری‌ها از جنس‌ها و گونه‌های مختلف را نیز ارائه دهند. هر سویه پروبیوتیک فواید سلامتی منحصر به فردی دارد، بنابراین ترکیب آن‌ها در یک پروبیوتیک چند سویه‌ای می‌تواند به پشتیبانی از طیف وسیع‌تری از فواید کمک کند.

کپسول فمی لاکت توپلاس زیست تخمیر

کپسول فمی لاکت توپلاس یک ترکیب سین‌بیوتیک متشکل از پروبیوتیک‌ها (8 سویه باکتری مفید) و پری بیوتیک‌ها (فروکتوالیگوساکاریدها) است که برای تقویت فلور میکروبی طبیعی دستگاه گوارش به منظور حفظ عملکرد طبیعی دستگاه گوارش و تنظیم پاسخ ایمنی طراحی شده است.

کپسول فمی لاکت توپلاس زیست تخمیر

نتیجه گیری

برای خرید یک مکمل پروبیوتیک مناسب، علاوه بر  توجه به تعداد باکتری‌های زنده، تنوع سویه‌ها یا شهرت برند، مهم است ترکیبات محصول با هدف مصرف و شرایط جسمانی فرد تناسب داشته باشند. بررسی شناسه سویه‌ها، شواهد علمی اثربخشی، دوز مصرفی، تاریخ انقضا و شرایط نگهداری به شما کمک می‌کند کیفیت محصول را بهتر ارزیابی کنید. به خاطر داشته باشید که گران‌تر بودن یا داشتن تعداد بیشتری سویه، الزاما به معنای عملکرد بهتر نیست. بهترین انتخاب، مکملی است که ترکیبات آن برای نیاز موردنظر شواهد علمی کافی داشته باشند و مصرف آن با شرایط سلامت فرد سازگار باشد.

پرسش و پاسخ(FAQ)

1. آیا تعداد سویه‌های پروبیوتیک اهمیت دارد؟

شواهد علمی کافی برای اثبات اینکه تعداد بیشتر سویه‌های پروبیوتیک لزوماً بهتر است، وجود ندارد. برای مقایسه سویه‌های منفرد با ترکیبی از همان سویه‌ها، به تحقیقات بیشتری نیاز است. برای مثال، باید سویه ۱، سویه ۲، و ترکیب «سویه ۱ + سویه ۲» را در برابر یک دارونما (پلاسیبو) ارزیابی کرد تا مشخص شود آیا استفاده از چندین سویه در کنار هم، نتیجه بهتری به همراه دارد یا خیر. با افزایش تعداد سویه‌ها، این فرآیند می‌تواند بسیار پیچیده شود!

2. کدام سویه پروبیوتیک بهترین گزینه است؟

هیچ سویه پروبیوتیک واحدی وجود ندارد که بتوان آن را به عنوان «بهترین» معرفی کرد. شما باید سویه(هایی) را انتخاب کنید که از نظر بالینی برای نیازهای سلامتی شما مؤثر باشد.

«لاکتوباسیلوس رامنوسوس جی‌جی» (Lactobacillus rhamnosus GG) هنگام انتخاب یک پروبیوتیک برای تقویت سلامت دستگاه گوارش و سیستم ایمنی، گزینه‌ای عالی محسوب می‌شود*. این سویه پروبیوتیک به طور گسترده‌ای مورد مطالعه قرار گرفته است؛ به طوری که در نزدیک به ۲۰۰۰ پژوهش علمی، از جمله بیش از ۳۰۰ کارآزمایی بالینی انسانی، بررسی شده است.

3. آیا میتوان پروبیوتیک را در کنار آنتی بیوتیک ها مصرف کرد؟

بسیاری از افراد در کنار آنتی‌بیوتیک‌ها، پروبیوتیک مصرف می‌کنند تا احتمال اسهال مرتبط با آنتی‌بیوتیک را کاهش دهند. ساکارومایسس بولاردی شواهد کارآزمایی بالینی انسانی برای این کاربرد دارد. زمان‌بندی می‌تواند مهم باشد. یک رویکرد عملی این است که پروبیوتیک را چند ساعت پس از دوز آنتی‌بیوتیک مصرف کنید تا احتمال کشتن ارگانیسم‌های پروبیوتیک توسط آنتی‌بیوتیک کمتر شود. برای مشاوره متناسب با آنتی‌بیوتیک، سابقه سلامتی و سویه خاص پروبیوتیک خود، با پزشک خود صحبت کنید.

4. آیا پروبیوتیک‌ها می‌توانند به IBS (سندرم روده تحریک‌پذیر) کمک کنند؟

بله، نشان داده شده است که گونه‌های خاصی مانند بیفیدوباکتریوم اینفنتیس و مخلوط‌های چند سویه‌ای، علائم IBS مانند نفخ، گرفتگی عضلات و اجابت مزاج نامنظم را کاهش می‌دهند. توصیه می‌شود حداقل ۴ هفته یکی از آنها را امتحان کنید تا اثربخشی آن را ارزیابی کنید.

5. آیا پروبیوتیک‌ها به رفع نفخ کمک می‌کنند؟

بله، به‌ویژه اگر نفخ ناشی از عدم تعادل باکتری‌های روده یا مشکلات گوارشی باشد. پروبیوتیک‌ها به کاهش تولید گاز و بهبود تجزیه غذا کمک می‌کنند که اغلب منجر به داشتن شکمی صاف‌تر و با نفخ کمتر می‌شود.

منبع

How To Choose The Right Probiotic